Sarı/Pirinç vs Kalay Hurdası — Farkı, Fiyatı, Karıştırma Riski
Pirinç ve kalay birbirine benzer renklerde olabiliyor — sarımsı, parlak. Ama içeriği bambaşka: pirinç bakır+çinko alaşımı, kalay neredeyse saf kalay (Sn). Fiyat yapısı da bambaşka.
Pirinç (Sarı) Nedir?
Pirinç, %60-70 bakır + %30-40 çinko alaşımıdır. Türkiye'de "sarı" olarak da geçer. Bulunduğu yerler:
- Eski musluk, batarya, su valfı
- Pirinç süs eşyaları (vazo, çerçeve)
- Kapı kolu, menteşe
- Hidrolik fittings, manometre gövdesi
- Mermi kovanları
Bakırın yüksek fiyatından dolayı pirinç de değerli — bakırın yaklaşık %70-80'i fiyatla işlem görür.
Kalay Nedir?
Kalay (Sn), neredeyse saf bir metal. Pirinçten daha pahalıdır kg başına. Bulunduğu yerler:
- Lehim teli (ana kullanım)
- Konserve kutu kaplamaları (eski tip)
- Bazı yatak metalleri
- Eski boru kaplaması
Ev tipi kullanımdan çok endüstriyel kaynaktan çıkar. Lehim hurdası en yaygın kalay hurda kaynağı.
Görsel Olarak Nasıl Ayırılır?
- Pirinç: Sarımsı-altın. Çentilince altın renk korunur. Ağır (yoğun bakır).
- Kalay: Gümüşi-gri sarı. Çok yumuşak, tırnakla bile ezilir. Hafif.
En kolay test: Tırnakla çiz. Kalay çizilir, pirinç çizilmez.
Karıştırma Riski
Eğer pirincinizi kalay olarak satarsanız fazla para alırsınız — ama bu hurdacı tarafından hızla fark edilir, güveni zedeler. Tersine, kalayı pirinç gibi satarsanız ciddi para kaybedersiniz. Doğru ayırma için tartımdan önce göstermek en iyi.
Hurdanız için anlık fiyat alın
Karşıyaka ve İzmir geneli yerinde alım, peşin ödeme. Tek bir telefon yeter.
Sıkça Sorulan Sorular
Pirinç batarya hurdası alıyor musunuz?
Evet, eski tek gözlü/çift gözlü pirinç bataryalar değerli — saf pirinç olduğu için yüksek fiyat alır.
Kalay hurdasını ne zaman alırsınız?
Lehim atıkları (PCB üretim atığı), eski lehimleme istasyonu artıkları, kalay rulo kalıntıları — telefonla durumu konuşalım.
Karışık parça (örn. eski musluk) cinsi nasıl belirlenir?
Çoğu eski musluk pirinçtir. Krom kaplamayı çıkarınca altta sarımsı görünüyorsa pirinçtir. Hurdacı yerinde belirler.
